Maya
Español |
Maya |
| fábrica | u kúuchil u meenta’al ba’alo’ob |
| fabricar | meen, beet |
| fácil | chéen ch’a’abil, ma’ talami’, ma’ yahi’ |
| faena | meyah |
| faisán | k’anbul |
| faja | k’ax nak |
| falo | keep, toon |
| falso | ma’ haahi’, tuus |
| faltar | si’ip |
| fama | péektsil, péeksil |
| familia | ch’i’ibalil, láak’tsilil |
| familiar | láak’tsil, láak’ |
| fango | luuk’ |
| fantasía | tuukul may |
| fantasma | wáay, ba’aba’al, ha’as óol |
| fardo | kúuch |
| farmacia | u nahil koonol ts’aak |
| faringe | úul |
| fastidiar | náaks óol, naks óol |
| fatiga | ka’anal |
| fatigado | ka’ana’an |
| fauna | ba’alche’il, ba’alche’o’ob |
| favor | áant, áantah, men uuts |
| faz | ich |
| fécula | nooy |
| fecundar | cheek’, cheek’s |
| fecha | k’iin, k’iinil |
| felicidad | ki’imak óolal |
| feliz | ki’imak óol |
| feliz cumpleaños | u ki’imak óol k’iin kaba’ |
| femenino | ch’up, ch’upil |
| feo | k’aas |
| feria | cha’an |
| fermentar | yóomtal, pahtal, su’uts’tal |
| feroz | ts’íik |
| fértil | ya’ab u ts’aik u yich wáa u yaal |
| fetiche | póolbil che’ |
| fetido | book |
| feto | chan paal ma’ síihki’ |
| fiado | p’aax |
| fiar | p’aax |
| fibra | sook’, so’ok’ |
| fibra de henequén | kihaab |
| fiebre | chokwil |
| fiera | ts’iik ba’alche’ |
| fiero | k’o’ox |
| fierro | máaskab |
| fiesta | cha’an, máank’inal |
| figura | oochel |
| figurarse | ts’íibol |
| fijar | taak’, heets’, akkun |
| fijo | héets’a’an |
| fila | tsool, t’o’ol |
| filo | yeeh |
| filtrar | t’ooh, t’aah, ch’aah, ts’iib |
| fin | xuul, ts’ook, naak |
| finado | kimen |
| final | ts’ook, xuul |
| finca | xtansia |
| fingir | tuus |
| fino | mamaykil |
| firmamento | chuun ka’an |
| firma | hohon |
| firmar | hohon ts’íib |
| firme | chich, ma’alob taak’li |
| flaco | ts’ooy, ts’oya’an, bek’ech, cholo’op |
| flauta | chuul, píitoo |
| fleco | piik |
| flema | k’aab chi’, yóom chi’ |
| flexible | wuts’k’alak, wuwuts’ki, ma’ chichi’ |
| floja | hooypel, meelen peel |
| flojo | ma’kóol, hooykep, meelen keep |
| flor | lool, nikte’ |
| flora | k’aaxil, che’o’ob |
| floración | loolankil, nikte’il |
| flotar | k’ak’aknak, báab |
| fluir | áalkab, hóok’ol, wéekel |
| fobia | sahkil |
| fogata | ka’anal k’áak’, k’áak’ ku hohopaankil |
| fogón | k’óoben, k’óoben k’áak’, chi’ k’áak’ |
| folklore | ba’axo’ob suuk u meentik hunp’éel kaah |
| follaje | k’aak’ |
| fonda | nah tu’ux ku ko’onol hanal |
| fondo | iit |
| foráneo | táanxel kaahil |
| forastero | táanxelil |
| forma | wíinkil |
| formar | paat |
| forraje | yo’och ba’alche’o’ob |
| forrar | piix |
| forro | piix, yáal |
| fortaleza | muuk’, chich |
| fosa | mok’och, hool |
| fósforo | hiri’ich hoop |
| fósil | úuchben baako’ob wáa sóolo’ob kimen máako’ob wáa ba’alche’o’ob |
| fracasar | bin k’aas ti’ máak |
| fractura | kaach |
| fracturar | kaach, káachal, teeh, téehel |
| fragancia | : ki’ibokil |
| frágil | kakachki, o’op’ki, op’chalak, op’k’alak |
| fragmento | xéet; xéet’el, káach, xoot |
| francés | gáaria wíinik |
| francés (idioma) | gáaria t’aan |
| Francia | Gáaria |
| fraude | ookol, tuus, balk’ab |
| freír | tsaah |
| frenillo | t’iin aak’ |
| frente | táan, aktáan, táan pool, táan ho’ol |
| fresco | áak’, túumben, siis, che’che’, tulup |
| friega | topo |
| fríjol | bu’ul |
| frío | ke’el, síis |
| frontera | xuul, xuul u lu’umil hunp’éel kaah |
| frotar | hi’, haax, xu’ul |
| fruncir | ch’uuk, meek, chaak’ |
| frustrar | luk’s, toop, p’at k’aasi |
| fruta | ich |
| fruto | ich che’ |
| fuego | k’áak’ |
| fuego futuo | chakhole’en |
| fuente natural | sayab |
| fuente artificial | sayab ha’ |
| fuera | paach, paachil, táankab |
| fuerte | mu’k’a’an, chichha’an, t’at’ahkl |
| fuerza | muuk’ |
| fuga | púuts’ul |
| fumar | ts’u’uts’ |
| funda | piix |
| fundador | kahkunah |
| fundar | aktal, chúunpahal, káahal, kahkunah |
| fúnebre | kimenil |
| fusil | ts’oon |
| fusilar | ts’oon |
| fustán | piik |
| futbol | kóocha’ wóolis |
| futuro | bíin úuchuk |